Schrijver · dagboeken en brieven 1941-1943
Etty Hillesum: haar dagboeken, brieven en de beste boeken over haar
Midden in de oorlog vond een jonge vrouw in Amsterdam een innerlijke rust en liefde die de haat om haar heen overstegen. De dagboeken en brieven van Etty Hillesum worden over de hele wereld gelezen, als getuigenis én als spirituele klassieker.
Op deze pagina vind je haar dagboeken en brieven, de beste boeken over haar leven en gedachtewereld, en een leesadvies.

Over Etty Hillesum
Etty Hillesum werd in 1914 geboren in Middelburg en groeide op in Deventer. Ze studeerde in Amsterdam, waar ze in maart 1941 aan haar dagboek begon. Ze werkte als typiste bij de Joodse Raad en ging in 1942 uit eigen wil naar kamp Westerbork, om daar anderen bij te staan. Onderduiken wilde ze niet. In september 1943 werd ze met haar familie op transport gezet; ze kwam op 30 november 1943 om in Auschwitz.
Waar begin je?
Begin met Het verstoorde leven, de bekende bloemlezing uit haar dagboeken, sinds 1981 talloze keren herdrukt. Je leest hoe Etty van een onrustige jonge vrouw uitgroeit tot iemand met een diep vertrouwen, midden in de vervolging. Wil je liever eerst kort kennismaken? In duizend zachte armen geeft je een gedachte van Etty voor elke dag van het jaar.
Haar dagboeken en brieven
Het verzameld werk bevat alle bewaard gebleven dagboeken en brieven, volledig. In Twee brieven uit Westerbork beschrijft Etty aan haar vrienden het leven in het doorgangskamp, met de trein die elke dinsdag vertrok. Het denkende hart van de barak bundelt haar brieven; de titel komt uit haar eigen woorden.
Haar leven: de biografie
Wie was de vrouw achter de woorden? Judith Koelemeijer verzamelde veel onbekend materiaal voor de grote biografie Etty Hillesum, het verhaal van haar leven, over haar familie, haar studententijd en haar keuze om niet onder te duiken. Jan Oegema ziet haar in Een apart soort moed als een moderne Antigone, overtuigd van haar eigen lotsbestemming.
Etty als spirituele gids
Etty wordt door veel lezers gelezen als mystica. Ze sprak God rechtstreeks aan in haar dagboek, las Augustinus en Rilke, en zocht naar een innerlijke ruimte die niemand haar kon afpakken. Klaas Smelik, de grote kenner van haar werk, geeft in Op het spoor van Etty Hillesum een heldere inleiding in haar gedachtewereld. Willy Dupont volgt haar spirituele weg in De binnenwereld is even reëel als de buitenwereld. Barbara Zwaan bracht in Radicale rust haar wijsheid samen met die van Simone Weil en Edith Stein, en Kees van Ekris neemt haar op in Moderne profeten: wijzer dan wij. Hoe Rilke haar vormde, laat Frits Grimmelikhuizen zien in Etty Hillesum leest Rainer Maria Rilke.
Waarom wordt Etty Hillesum nu weer zo veel gelezen?
In 2026 kwam de tv-serie Etty uit, en in hetzelfde jaar verscheen een nieuwe uitgave van Het verstoorde leven en het boek van Jan Oegema. Maar ook zonder die aandacht vinden steeds nieuwe lezers hun weg naar Etty. In onrustige tijden zoeken mensen naar haar vraag: hoe blijf je innerlijk vrij en liefdevol als de wereld om je heen dat niet is?
Veelgestelde vragen
Wie was Etty Hillesum?
Etty Hillesum (1914-1943) was een Joodse jonge vrouw uit Amsterdam. Tussen 1941 en 1943 schreef ze dagboeken en brieven over haar innerlijke en spirituele ontwikkeling, midden in de Jodenvervolging. Ze werkte in kamp Westerbork en werd in 1943 in Auschwitz vermoord. Haar geschriften zijn wereldwijd vertaald en door miljoenen mensen gelezen.
Waar schrijft Etty Hillesum over?
Etty schrijft over liefde, vriendschap, haar familie, haar twijfels en haar groeiende geloof in God en in de mens. Ze onderzoekt zichzelf eerlijk en zoekt naar innerlijke rust en vrijheid, terwijl de wereld om haar heen steeds onveiliger wordt. Ze weigerde te haten en wilde, in haar eigen woorden, het denkende hart van de barak zijn.
Met welk boek van Etty Hillesum begin je?
De meeste lezers beginnen met Het verstoorde leven, de bekende bloemlezing uit haar dagboeken. Wil je eerst kort kennismaken, kies dan In duizend zachte armen, met een gedachte voor elke dag, of Twee brieven uit Westerbork. Wie alles wil lezen, kiest Het verzameld werk.
Wat is Het verzameld werk van Etty Hillesum?
Het verzameld werk bevat alle bewaard gebleven dagboeken en brieven van Etty Hillesum uit 1941-1943, volledig en zonder inkortingen. Het is de meest complete uitgave van haar werk.
Is er een biografie van Etty Hillesum?
Ja. Judith Koelemeijer schreef de uitgebreide biografie Etty Hillesum, het verhaal van haar leven. Daarnaast verschenen Een apart soort moed van Jan Oegema en Op het spoor van Etty Hillesum van Klaas Smelik, die haar gedachtewereld toelichten.
Was Etty Hillesum gelovig?
Ja, maar op een heel eigen manier. Ze was niet religieus opgevoed, maar in haar dagboek groeit een innige, persoonlijke verhouding met God, die ze vaak rechtstreeks aanspreekt. Ze las de Bijbel, Augustinus en Rilke. Daarom wordt ze door joodse en christelijke lezers en door zoekers zonder kerk als mystica gelezen.
Samengesteld door Boek aan Boord, online boekhandel voor spiritualiteit, persoonlijke groei en gezondheid. Bijgewerkt in oktober 2026.
Mis geen nieuwe boeken
Elke week boekentips van de kapitein, en als eerste de nieuwe titels van schrijvers zoals deze.
Geen spam, afmelden kan altijd met één klik.














